kinderrechten

Kinderen hebben zelfstandige rechten. Die zijn vastgelegd in het Kinderrechtenverdrag. In dat verdrag staat onder andere dat kinderen recht hebben op een adequate levensstandaard en dat zij niet gediscrimineerd mogen worden op grond van keuzes van hun ouders. Ook moet de overheid op grond van dit verdrag het belang van het kind of de kinderen meewegen als zij beslissingen nemen over hun ouders. Dat gebeurt nog heel vaak niet. Dan beslist de gemeente bijvoorbeeld dat een uitkering wordt ingetrokken omdat de vader bepaalde gegevens niet heeft ingeleverd. De kinderen hebben dan ook honger. Ook door verlaging van de bijstand vanwege kostendelersnorm komt het inkomen in gevaar. Wij procederen daar dan over.

Kinderen zonder verblijfsvergunning
Het komt het voor dat kinderen worden verzorgd door een ouder zonder verblijfsvergunning. Die vader of moeder mag dan niet werken en krijgt ook geen uitkering. De Centrale Raad van Beroep bepaalde in 2005 dat kinderen zonder verblijfsvergunning recht hebben op bijstand (ECLI:NL:CRVB:2005:AU0687). Hierna is de Rvb-regeling van het COA aangepast en krijgen kinderen die rechtmatig verblijven een kleine uitkering. We procedeerden ook over kinderbijslag en kindgebonden budget voor kinderen met een ouder zonder status, vooralsnog zonder succes (ECLI:NL:HR:2014:277; ECLI:NL:RVS:2012:BX1043). Er zijn over dit onderwerp klachten aanhangig bij het Europese Hof voor de Rechten van de Mens en het VN Mensenrechtencomité.

Kinderen met Nederlandse nationaliteit
Als het kind de Nederlandse nationaliteit heeft, dan heeft het dezelfde rechten als alle andere Nederlandse kinderen en moet, vinden wij, de ouder een bijstandsuitkering krijgen of het recht om te werken. Daar zijn we nog niet, maar Nederlandse kinderen met een niet-toegelaten ouder hebben nu wel recht op “kinderbijstand” en woonkosten. Er zijn grote verschillen per gemeente. Als kinderen één ouder hebben zonder rechtmatig verblijf komen zij ook in de knel vanwege het missen van toeslagen en toepassing kostendelersnorm (zie “bijstand”). De Centrale Raad van Beroep heeft in zaken van ons kantoor in 2015 vragen gesteld aan het Hof van Justitie van de Europese Unie over het recht op bijstand en kinderbijslag voor Nederlandse kinderen die door hun derdelander moeder worden verzorgd, in het licht van artikel 20 VWEU (Ruiz Zambrano) (ECLI:NL:CRVB:2015:665). Op 10 mei 2016 zal de zitting plaatsvinden in Luxemburg.

Opvang
We procederen ook over het recht op opvang. Bij gezinnen die arm zijn en dakloos (dreigen te ) worden komt de ontwikkeling van het kind in gevaar. Kinderen kunnen om deze reden uit huis worden geplaatst. Dat mag niet, want kinderen hebben ook recht op hun ouders en uithuisplaatsing is de allerlaatste oplossing. Kinderen hebben recht op eten en op een huis, en ook op een schooltas en meegaan op schoolreisje. Als de ouders dat niet kunnen betalen, dan heeft de overheid een taak. Indien arme en/of dakloze gezinnen bedreigd worden met uithuisplaatsing of onder toezicht stelling treden wij voor hen op.

Identiteit en staatloosheid
Wij houden ons ook bezig met zaken waarbij het recht op identiteit en/of nationaliteit aan de orde is. Bijvoorbeeld kinderen die geen (correcte) geboorteakte hebben of geen achternaam (ECLI:NL:RBNHO:2016:2331). Of kinderen zonder nationaliteit. Het ontbreken van een procedure voor vaststelling van Staatloosheid is door Jelle Klaas aangekaart (ECLI:NL:RVS:2014:1788). Dit heeft geleid tot een wetsvoorstel waarbij een dergelijke procedure wordt ontworpen.